Wi-Fi 6 Nedir? Wi-Fi 6 Ne Gibi Avantajlar Sağlar?

802.11ax ya da Wi-Fi Alliance tarafından pazarlandığı şekliyle Wi-Fi 6, Wi-Fi 5’in ardından gelen yeni nesil Wi-Fi spesifikasyon standardıdır. Daha yüksek hız, esneklik ve ölçeklenebilirlik Wi-Fi 6’yı diğerlerinden ayırır.

Wi-Fi 6 Nasıl Ortaya Çıktı? 

“Wi-Fi 6” terimi, ilk olarak 2018 yılında Wi-Fi Alliance (Alliance İttifakı) tarafından bir endüstri tanımı olarak icat edildi. 802.11ax şeklindeki kullanımın basitleştirilmiş hali olan Wi-Fi 6, Wi-Fi 4 ve Wi-Fi 5’in bir devamı niteliğindedir. 

Wi-Fi Alliance, ağları ve cihazları “Wi-Fi CERTIFIED 6” olarak onaylayarak IEEE (The Institute of Electrical and Electronics Engineers, Türkçesi: Elektrik ve Elektronik Mühendisleri Enstitüsü) 802.11ax standartlarının ve İttifak tarafından belirlenen teknik özelliklerin birbiriyle uyuşup uyuşmadığına bakar. Bu standartlar; yönlendiriciler, akıllı telefonlar, ev aletleri ve video oyun konsolları gibi cihazlara uygulanabilir. Hatta ağların kendileri de sertifikalandırılabilir. 

IEEE 802.11ax standardı ilk olarak 2014 yılında araştırılmış ve IEEE Yüksek Verimli WLAN Çalışma Grubu (HEW SG) tarafından başlatılmıştır. Grup, spektrum verimliliğini artırmayı ve çok sayıda yönlendiriciye sahip apartman dairelerinde ya da devasa stadyumlar gibi yüksek ağ yoğunluğunun olduğu yerlerde performansı artırmayı amaçlamaktadır. Grup, birden fazla yüksek talepli cihazı desteklemek için yeni yöntemler bulmak istedi ve 2019’un sonlarında sertifikasyonlara başladı. 

Wi-Fi 6’nın Diğerlerinden Farkı Nedir? 

Yakın gelecekte bir gün, bağlı cihazlarımızın çoğunda Wi-Fi 6 etkin olacak. Hiç şüphesiz bu standardı diğerlerinden ayıran pek çok yanı var. Wi-Fi 6, eski cihazlar için geriye dönük uyumluluğu korurken bir yandan da yeni iyileştirmeler sunmaya devam ediyor. Wi-Fi 6’nın artılarına bakmadan önce eski sürümleri bir hatırlayalım: 

802.11ax’ı destekleyen cihazları tanımlamak için Wi-Fi 6 (2019’da piyasaya sürüldü) 

802.11ac’yi destekleyen cihazları tanımlamak için Wi-Fi 5 (2014’te piyasaya sürüldü) 

802.11n’yi destekleyen cihazları tanımlamak için Wi-Fi 4 (2009’da piyasaya sürüldü) 

802.11g’yi destekleyen cihazları tanımlamak için Wi-Fi 3 (2003’te piyasaya sürüldü) 

802.11a’yı destekleyen cihazları tanımlamak için Wi-Fi 2 (1999’da piyasaya sürüldü) 

802.11b’yi destekleyen cihazları tanımlamak için Wi-Fi 1 (1999’da piyasaya sürüldü) 

Son 20 yılda Wi-Fi teknolojilerinde büyük gelişmeler yaşandı. Artık başladığımız noktadan çok uzaktayız. Son sürüm olan Wi-Fi 6; daha yüksek hız, daha verimli kullanım, daha yüksek güvenlik önlemleri ve pil ömrünü uzatmadaki başarılarıyla diğerlerinden ayrılmaktadır. Ayrıca “Nesnelerin İnterneti” kavramı ile daha fazla akıllı cihazın hayatımıza girmesi beraberinde Wi-Fi ağına bağlı cihaz sayısını artırmaktadır. Bu da daha fazla anlık veri akışı olduğu anlamına gelir. Üretim sektöründe robot kullanımının artması, sanal gerçeklik gibi teknolojiler de göz önüne alındığında yüksek hızlı ve aynı anda çok sayıda cihaza bağlanmaya olanak tanıyan Wi-Fi 6’nın önemi daha iyi anlaşılabilir. 

Wi-Fi 6 ile Daha Hızlı İnternet Deneyimi 

Intel’in aktardığı verilere göre, “Wi-Fi 5’deki 3,5 Gbps’ye kıyasla Wi-Fi 6, birden fazla kanalda en fazla 9,6 Gbps’lik iş hacmine sahiptir.” Bundan yola çıkılarak Wi-Fi 6 özellikli bir yönlendiricinin, mevcut Wi-Fi 5 cihazlarına kıyasla %250 daha hızlı olacağı sonucuna ulaşılabilir. 

Günümüzde evlerimizde eskisine kıyasla çok daha fazla Wi-Fi özellikli cihaz var. Akıllı telefonlardan, tabletlerden tutun da televizyonlardan kapı zillerine kadar hemen hemen her şeyi bir kablosuz yönlendiriciye bağlamak mümkündür. Wi-Fi 6 aynı anda birden fazla cihazla eskisine kıyasla daha iyi bir iletişim kurar ve bu cihazlar arasındaki trafiği daha verimli bir şekilde yönetir. 

Wi-Fi 6’yı bu hız yarışında öne çıkaran özelliği, onun OFDM tabanlı bir teknoloji olmasıdır. OFDMA (Orthogonal Frequency-Division Multiple Access, Türkçesi: Ortogonal Frekans Bölmeli Çoklu Erişim), kanalları alt taşıyıcılara böler ve aynı anda birden fazla cihazla daha iyi bir iletişim kurulmasını sağlar. Bir Wi-Fi 6 yönlendiricisi, aynı iletim penceresinden birbirinden farklı sinyaller gönderebilir. Bu da yönlendirici ağ üzerinden veri sunulurken diğer cihazların kendi sıralarının gelmesini beklemelerinin önüne geçer. Bunun yerine yönlendiriciden gelen tek bir iletimin birden fazla cihazla iletişim kurabilmesine olanak tanır. 

Wi-Fi 6E Nedir? Wi-Fi 6’dan Ne Gibi Farkları Vardır? 

Henüz Wi-Fi 6 standardı tam olarak yaygınlaşmadan Wi-Fi İttifakı bir sürpriz yaparak Wi-Fi 6E şeklinde tanımladığı yeni standardını teknoloji dünyasına sunmuştu. 

Kapasiteyi daha fazla artırmak ve daha fazla cihazda daha verimli bir biçimde bağlantı gerçekleştirmeyi sağlamak amacıyla geliştirilen Wi-Fi 6E standardı aslında temel olarak Wi-Fi 6 ile aynı özelliklere sahiptir. Aralarındaki en büyük fark Wi-Fi 6’nın 2.5GHz ve 5GHz frekanslarına sahip olup 9.6Gbps veri aktarım oranlarına ulaşabilirken Wi-Fi 6E’nin 6GHz frekansını kullanabiliyor olmasıdır. 2.5 GHz ve 5GHz frekanslarının yanına eklenen 6GHz frekansının en büyük avantajı hiç şüphesiz yüksek bant genişliğine ihtiyaç duyan uygulamalar için yüksek veri çıkışları ve kapsama alanı sağlamasıdır. 

Wi-Fi 6E standardının özellikle sanal gerçeklik uygulamaları ve 4K veya 8K gibi yüksek çözünürlükteki video akış hizmetleri için ideal olacağı ifade edilmektedir. Bu açıdan ana akım kullanıcılar için bir süre daha Wi-Fi 6 standardının yeterli olacağını söylemek mümkündür.  

Wi-Fi 6E standardının tüm yönleriyle işe yaraması için düzenleyici kuruluşlar tarafından 6GHz frekansının erişime açılması gerekmektedir. Ülkelerde yavaş yavaş bunun hazırlıkları yapılsa da kısa vadede Wi-Fi 6E’nin yaygın şekilde kullanımı beklenmemektedir. 

Wi-Fi 6’nın Avantajları Nelerdir? 

  • Hız: Hız, Wi-Fi 6’nın en önemli avantajlarından biridir. Daha fazla cihaz, çevrimiçi hale geldikçe mevcut hızın yavaşladığı bilinen bir gerçektir. Bu durum, eski Wi-Fi sürümleri için önemli bir sorundu. Bant genişliği paylaşılıyordu ve ağdaki cihaz sayısı arttıkça hız yavaşlıyordu. Ama artık Wi-Fi 6 var! Eski sürüme kıyasla 2,5 kat daha hızlı olan bu yeni sürümün hızı gerçekten eskisinden çok daha iyi durumda. 
  • OFDMA Teknolojisi: Bu teknolojiyle birlikte ağınıza kaç tane cihaz bağlandığını ve bu cihazların ne kadar internet kullandığını öğrenebilirsiniz. Hatta OFDMA teknolojisi ile Wi-Fi 6, mevcut internet hattınızın sağladığı gücü maksimum düzeyde kullanarak sahip olduğu hızı eski sürümlere oranla daha verimli bir şekilde dağıtmasına olanak tanır. Bu özellik, çok daha hızlı ve stabil bir internet erişiminin gerekli olduğu ofis, yurt, havaalanı, hastane ve kafeler için müthiş bir yeniliktir. 
  • WPA3: Teknolojik yenilikler bir yana, artık elde edilen mevcut verilerin güvenliğini sağlamak her zamankinden daha zor. WPA (Wi-Fi Korumalı Erişim), şifreleme ihtiyacı için giriş şifresi yöntemini kullanan yaygın bir Wi-Fi güvenlik protokolüdür. Bir Wi-Fi ağında oturum açabilmek için herhangi bir şifre gerekiyorsa, bu işlem WPA’dır. Uzun zamandır standart WPA2 iken Wi-Fi 6 ile bu durum değişmektedir. Güvenlik noktasındaki en iyi iyileştirmelerden biri, SAE veya Eş Zamanlı Kimlik Doğrulaması olarak da adlandırılan Dragonfly Key Exchange sistemidir. Bu sistemle şifre güvenliği artırılmaktadır. Burada kullanılan kimlik doğrulama yöntemi Wi-Fi ağı ile iş birliği yaparak daha karmaşık bir yöntem kullanır ve şifrelerin zorlaştırılmasını sağlar. Bu güçlü şifreleme sayesinde Wi-Fi ağının her zamankinden daha güvenli bir hale gelmesi mümkün olacaktır. Kullanılan ekstra güvenlik katmanı, Wi-Fi 6 kullanıcı deneyimini olumsuz etkilemeden nasıl iyileştirilebileceğine dair iyi bir örnektir. 
  • Pil Ömrü ve TWT: Wi-Fi 6’nın bir başka avantajı TWT (Target Wake Time, Türkçesi: Hedef Uyanma Vakti) ile bazı cihazlarda pil ömrünü uzatma özelliğine sahip olmasıdır. Bu uygulama, cihazların veri göndermek ve almak için ne zaman ve ne sıklıkla uyanacakları konusunda yönlendiriciyle cihaz arasında verimli bir iletişim sağlar. Bu sayede cihaz yalnızca uyanık olması gerektiği zaman etkindir ve kablosuz bir sinyal aramak için daha az zaman ve enerji harcar. Bu durum pil ömrünün artmasını sağlamaktadır. 

Wi-Fi 6’yı Kullanabilmek İçin Neler Gerekli? 

Wi-Fi 6’nın avantajlarının neler olduğundan detaylı olarak bahsettik. O halde şimdi de bu teknolojiden yararlanabilmek için mutlaka dikkat edilmesi gerekilen en önemli iki duruma değinelim: 

  • Yönlendirici Wi-Fi 6 ile Uyumlu Olmalı: Yeni Wi-Fi 6 standardından faydalanabilmek için öncelikle yönlendiricinizin Wi-Fi 6 özelliğine sahip olup olmadığından emin olmalısınız. Artık çoğu üreticinin Wi-Fi 6 ile uyumlu yönlendiriciler sunduğu göz önüne alındığında bu amaç için uygun bir hayli seçenek olduğu rahatlıkla söylenebilir. 
  • Cihaz Wi-Fi 6 ile Uyumlu Olmalı: Wi-Fi 6’yı kullanabilmek için elbette cihazının da Wi-Fi 6 ile uyumlu olması gerekmektedir. Önümüzdeki yıllarda Wi-Fi 6’ya olan talep arttıkça bu tarz cihazların üretimi de hiç şüphesiz artacaktır. 

Sonuç olarak daha hızlı, daha esnek ve daha ölçeklenebilir bir Wi-Fi spesifikasyon standardı olan Wi-Fi 6, kablosuz ağ teknolojilerinde atılmış en önemli adımlardan biridir. Eski Wi-Fi sürümleriyle kıyaslandığında ve sahip olduğu avantajlar göz önüne alındığında önümüzdeki yıllarda Wi-Fi 6’ya olan ilginin daha da artacağını şimdiden söylemek mümkündür.

Bu içerik de ilginizi çekebilir:

Işıkla İnternete Erişim Sunan Li-Fi Teknolojisi Nedir?